4 Dhātuyamaka
4.1 Paṇṇattivāra
4.1.2. Paṇṇattivāraniddesa
4.1.2.1. Padasodhanavāra
4.1.2.11. Anuloma
Dibbacakkhu paññācakkhu cakkhu, na cakkhudhātu. Cakkhudhātu cakkhu ceva cakkhudhātu ca.
« Cakkhudhātu cakkhūti? Āmantā.
Dibbasotaṃ taṇhāsotaṃ sotaṃ, na sotadhātu. Sotadhātu sotañceva sotadhātu ca.
» Ghānaṃ ghānadhātūti? Āmantā.
« Ghānadhātu ghānanti? Āmantā.
Kāyadhātuṃ ṭhapetvā avaseso kāyo, na kāyadhātu. Kāyadhātu kāyo ceva kāyadhātu ca.
Rūpadhātuṃ ṭhapetvā avasesaṃ rūpaṃ, na rūpadhātu. Rūpadhātu rūpañceva rūpadhātu ca.
Sīlagandho samādhigandho paññāgandho gandho, na gandhadhātu. Gandhadhātu gandho ceva gandhadhātu ca.
« Gandhadhātu gandhoti? Āmantā.
Attharaso dhammaraso vimuttiraso raso, na rasadhātu. Rasadhātu raso ceva rasadhātu ca.
» Cakkhuviññāṇaṃ cakkhuviññāṇadhātūti? Āmantā.
« Cakkhuviññāṇadhātu cakkhuviññāṇanti? Āmantā.
Sotaviññāṇaṃ … pe … ghānaviññāṇaṃ … jivhāviññāṇaṃ … kāyaviññāṇaṃ ….
Manodhātuṃ ṭhapetvā avaseso mano, na manodhātu. Manodhātu mano ceva manodhātu ca.
» Manoviññāṇaṃ manoviññāṇadhātūti? Āmantā.
« Manoviññāṇadhātu manoviññāṇanti? Āmantā.
Dhammadhātuṃ ṭhapetvā avaseso dhammo, na dhammadhātu. Dhammadhātu dhammo ceva dhammadhātu ca.
« Dhammadhātu dhammoti? Āmantā.
4.1.2.12. Paccanīka
» Na cakkhu na cakkhudhātūti? Āmantā.
Dibbacakkhu paññācakkhu na cakkhudhātu, cakkhu. Cakkhuñca cakkhudhātuñca ṭhapetvā avasesaṃ na ceva cakkhu na ca cakkhudhātu.
» Na sotaṃ na sotadhātūti? Āmantā.
Dibbasotaṃ taṇhāsotaṃ na sotadhātu, sotaṃ. Sotañca sotadhātuñca ṭhapetvā avasesaṃ na ceva sotaṃ na ca sotadhātu.
» Na ghānaṃ na ghānadhātūti? Āmantā.
« Na ghānadhātu na ghānanti? Āmantā.
» Na kāyo na kāyadhātūti? Āmantā.
Kāyadhātuṃ ṭhapetvā avaseso na kāyadhātu, kāyo. Kāyañca kāyadhātuñca ṭhapetvā avaseso na ceva kāyo na ca kāyadhātu.
» Na rūpaṃ na rūpadhātūti? Āmantā.
Rūpadhātuṃ ṭhapetvā avasesaṃ na rūpadhātu, rūpaṃ. Rūpañca rūpadhātuñca ṭhapetvā avasesaṃ na ceva rūpaṃ na ca rūpadhātu.
» Na saddo … pe … na gandho na gandhadhātūti? Āmantā.
Sīlagandho samādhigandho paññāgandho na gandhadhātu, gandho. Gandhañca gandhadhātuñca ṭhapetvā avaseso na ceva gandho na ca gandhadhātu.
» Na raso na rasadhātūti? Āmantā.
Attharaso dhammaraso vimuttiraso na rasadhātu, raso. Rasañca rasadhātuñca ṭhapetvā avaseso na ceva raso na ca rasadhātu.
» Na phoṭṭhabbo … pe … na cakkhuviññāṇaṃ na cakkhuviññāṇadhātūti? Āmantā.
« Na cakkhuviññāṇadhātu na cakkhuviññāṇanti? Āmantā.
» Na sotaviññāṇaṃ … pe … na ghānaviññāṇaṃ … na jivhāviññāṇaṃ … na kāyaviññāṇaṃ ….
» Na mano na manodhātūti? Āmantā.
Manodhātuṃ ṭhapetvā avaseso na manodhātu, mano. Manañca manodhātuñca ṭhapetvā avaseso na ceva mano na ca manodhātu.
» Na manoviññāṇaṃ na manoviññāṇadhātūti? Āmantā.
« Na manoviññāṇadhātu na manoviññāṇanti? Āmantā.
» Na dhammo na dhammadhātūti? Āmantā.
Dhammadhātuṃ ṭhapetvā avaseso na dhammadhātu, dhammo. Dhammañca dhammadhātuñca ṭhapetvā avaseso na ceva dhammo na ca dhammadhātu.
4.1.2.2. Padasodhanamūlacakkavāra
4.1.2.21. Anuloma
Dibbacakkhu paññācakkhu cakkhu, na cakkhudhātu. Cakkhudhātu cakkhu ceva cakkhudhātu ca.
Sotadhātu dhātu ceva sotadhātu ca. Avasesā dhātū na sotadhātu.
Dibbacakkhu paññācakkhu cakkhu, na cakkhudhātu. Cakkhudhātu cakkhu ceva cakkhudhātu ca.
« Dhātū ghānadhātu … pe … dhātū dhammadhātūti?
Dhammadhātu dhātu ceva dhammadhātu ca. Avasesā dhātū na dhammadhātu.
(Yathā āyatanayamake paṇṇatti evaṃ dhātuyamakepi paṇṇatti. Cakkaṃ bandhitabbaṃ.)
4.1.2.22. Paccanīka
» Na cakkhu na cakkhudhātūti? Āmantā.
« Na dhātū na sotadhātūti? Āmantā.
» Na cakkhu na cakkhudhātūti? Āmantā.
« Na dhātū na ghānadhātu … pe … na dhātū na dhammadhātūti? Āmantā.
(Cakkaṃ bandhitabbaṃ, sabbe āmantā ubhatopi sesepi.)
4.1.2.3. Suddhadhātuvāra
4.1.2.31. Anuloma
Cakkhudhātu dhātu ceva cakkhudhātu ca. Avasesā dhātū na cakkhudhātu.
Ghānaṃ … pe … jivhā … kāyo … rūpaṃ … saddo … gandho … raso … phoṭṭhabbo ….
» Cakkhuviññāṇaṃ dhātūti? Āmantā.
« Dhātū cakkhuviññāṇadhātūti?
Cakkhuviññāṇadhātu dhātu ceva cakkhuviññāṇadhātu ca. Avasesā dhātū na cakkhuviññāṇadhātu. Sotaviññāṇaṃ … pe … ghānaviññāṇaṃ … jivhāviññāṇaṃ … kāyaviññāṇaṃ ….
Manodhātu dhātu ceva manodhātu ca. Avasesā dhātū na manodhātu.
» Manoviññāṇaṃ dhātūti? Āmantā.
« Dhātū manoviññāṇadhātūti?
Manoviññāṇadhātu dhātu ceva manoviññāṇadhātu ca. Avasesā dhātū na manoviññāṇadhātu.
Dhammadhātu dhātu ceva dhammadhātu ca. Avasesā dhātū na dhammadhātu.
4.1.2.32. Paccanīka
Cakkhuṃ ṭhapetvā avasesā dhātū na cakkhu, dhātu. Cakkhuñca dhātuñca ṭhapetvā avasesā na ceva cakkhu na ca dhātū.
« Na dhātū na cakkhudhātūti? Āmantā.
Sotaṃ ṭhapetvā … pe … ghānaṃ ṭhapetvā … pe … jivhaṃ ṭhapetvā … pe ….
« Na dhātū na kāyadhātūti? Āmantā.
Rūpaṃ ṭhapetvā … pe … saddaṃ … gandhaṃ … rasaṃ … phoṭṭhabbaṃ … cakkhuviññāṇaṃ … pe … manoviññāṇaṃ ṭhapetvā … pe ….
» Na dhammo na dhātūti? Āmantā.
« Na dhātū na dhammadhātūti? Āmantā.
4.1.2.4. Suddhadhātumūlacakkavāra
4.1.2.41. Anuloma
Sotadhātu dhātu ceva sotadhātu ca. Avasesā dhātū na sotadhātu.
« Dhātū ghānadhātu … pe … dhātū dhammadhātūti?
Dhammadhātu dhātu ceva dhammadhātu ca. Avasesā dhātū na dhammadhātu.
4.1.2.42. Paccanīka
Cakkhuṃ ṭhapetvā avasesā dhātū na cakkhudhātu. Cakkhuñca dhātuñca ṭhapetvā avasesā na ceva cakkhu na ca dhātu.
« Na dhātū na sotadhātūti? Āmantā.
Cakkhuṃ ṭhapetvā avasesā dhātū na cakkhu, dhātu. Cakkhuñca dhātuñca ṭhapetvā avasesā na ceva cakkhu na ca dhātu.
« Na dhātū na ghānadhātu … pe … na dhātū na dhammadhātūti? Āmantā.
» Na dhammo na dhātūti? Āmantā.
« Na dhātū na cakkhudhātūti? Āmantā.
» Na dhammo na dhātūti? Āmantā.
« Na dhātū na sotadhātu … pe … na dhātū na manoviññāṇadhātūti? Āmantā.
(Yathā āyatanayamakassa paṇṇatti evaṃ dhātuyamakassa paṇṇatti vitthāretabbā.)